Walka z założeniem bucika, odgniecenia na grzbiecie stopy i płacz dziecka nie muszą oznaczać problemu zdrowotnego. Wysokie podbicie u malucha często wynika z naturalnej budowy stopy. Najlepiej sprawdzają się buty z szerokim otwarciem cholewki, miękkim materiałem, elastyczną podeszwą i długim, regulowanym zapięciem.
Czy wysokie podbicie to wada?
Wysokie podbicie oznacza, że górna część śródstopia zajmuje w bucie więcej miejsca. U dzieci często współwystępuje z szeroką, pulchną stopą. Do około 3. roku życia jej wygląd zmienia naturalna poduszka tłuszczowa znajdująca się na podeszwie. Amortyzuje ona stopę, zanim jej struktury w pełni dojrzeją, dlatego dziecięca stopa może wyglądać na płaską lub masywną, mimo że jej budowa jest prawidłowa.
Samo wysokie podbicie jest indywidualną cechą anatomiczną, a nie rozpoznaniem choroby. Inaczej wygląda stopa wydrążona, czyli deformacja z bardzo wysokim łukiem, sztywnością i zaburzoną mechaniką obciążania. Nie należy jednak rozpoznawać jej na podstawie wyglądu stopy lub jednego testu wykonywanego w domu.
Test mokrej stopy może być jedynie wskazówką. Zwilż bosą stopę dziecka, poproś je o naturalne stanięcie na kartce i obejrzyj odcisk. U niemowląt i małych dzieci wynik bywa mylący właśnie przez poduszkę tłuszczową. Pełny odcisk nie potwierdza płaskostopia, podobnie jak głębokie wcięcie nie jest diagnozą wysokiego podbicia.
Ekspert radzi: skonsultuj dziecko z fizjoterapeutą dziecięcym, jeśli pojawia się ból, sztywność stopy, utykanie, niechęć do chodzenia lub biegania, modzele albo częste skargi na zmęczenie nóg. Wkładek ortopedycznych nie dobiera się wyłącznie na podstawie wyglądu stopy.
Jakie buty wybrać przy wysokim podbiciu?
Najważniejsze jest miejsce nie tylko na długość i szerokość, lecz także na wysokość stopy. But powinien otwierać się na tyle szeroko, aby można było swobodnie wsunąć stopę bez wciskania jej na siłę. Materiał cholewki powinien pracować razem ze stopą, a zapięcie pozwalać dopasować tęgość bez mocnego zaciskania.
| Cecha | Warto szukać | Czego unikać |
|---|---|---|
| Otwarcie cholewki | Długi język i szerokie rozchylanie boków buta | Wąski otwór, przez który stopę trzeba wciskać |
| Materiał | Miękka, elastyczna cholewka dopasowująca się do podbicia | Sztywne tworzywo, twarde szwy i uciskające elementy |
| Zapięcie | Długie rzepy lub inne zapięcie z dużym zakresem regulacji | Krótkie rzepy zapinane na granicy możliwości |
| Podeszwa | Elastyczna, łatwo zginająca się w przedniej części | Twarda konstrukcja ograniczająca pracę stopy |
| Przód buta | Szeroka przestrzeń na palce i odpowiedni zapas długości | Zwężany nosek oraz nadmiar miejsca powstały przez zbyt wąskie śródstopie |
Źle dobrane obuwie może uciskać grzbiet i przodostopie, powodować otarcia oraz odciski. Dziecko może podkurczać palce, szurać stopami, zdejmować buty albo odmawiać chodzenia. Przy przymierzaniu zwróć uwagę na następujące sygnały:
- Czerwone ślady na grzbiecie stopy lub odciśnięte szwy po zdjęciu buta.
- Trudność z zapięciem rzepów mimo prawidłowej długości wkładki.
- Dziecko natychmiast chce zdjąć obuwie lub mówi, że buty bolą.
- Pięta wysuwa się z buta, ponieważ stopa nie mieści się w śródstopiu i nie układa się stabilnie.
Jak sprawdzić but w sklepie?
Sam numer obuwia nie wystarczy. Przymierzaj but na stopę dziecka w pozycji stojącej, najlepiej pod koniec dnia, gdy stopa może być nieco większa. Sprawdź go w kilku prostych krokach:
- Wyjmij wkładkę, jeśli konstrukcja buta na to pozwala, i postaw na niej dziecko. Palce nie powinny wychodzić poza jej przód, a stopa nie może wystawać na boki.
- Włóż wkładkę z powrotem i szeroko otwórz but. Nie wciskaj stopy od góry. Jeśli trzeba użyć dużej siły, cholewka prawdopodobnie jest zbyt niska albo otwór zbyt mały.
- Zapnij rzepy bez mocnego dociskania. Powinny stabilizować stopę, ale nie tworzyć napiętego pasa na podbiciu. Zwróć uwagę, czy pozostaje zapas regulacji.
- Przejedź palcami po grzbiecie stopy przez materiał. Nie powinno być twardych punktów, mocno napiętych szwów ani wyraźnego oporu przy poruszaniu palcami.
- Poproś dziecko o kilka kroków. Obserwuj, czy pięta pozostaje na miejscu, a stopa zgina się w bucie. Po zdjęciu obuwia obejrzyj skórę pod kątem czerwonych odgnieceń.
Nie kupuj większego buta wyłącznie po to, aby zmieścić wysokie podbicie. Zbyt długi model może przesuwać się na stopie i utrudniać chodzenie. Potrzebujesz konstrukcji o większym obwodzie w śródstopiu, a nie kilku dodatkowych rozmiarów długości.
Jakich typów obuwia szukać?
Dobrze mogą sprawdzić się modele typu barefoot, jeśli mają elastyczną podeszwę, szeroki przód i możliwość regulacji tęgości. Sama nazwa konstrukcji nie gwarantuje dopasowania, dlatego zawsze trzeba ocenić konkretny model na stopie dziecka.
Przy wysokim podbiciu często wygodne są także miękkie buty tekstylne z długimi rzepami oraz skarpetobuty z elastyczną cholewką. Z kolei obuwie zapinane sztywnym zamkiem z boku zwykle otwiera się zbyt słabo, by łatwo objąć pulchną stopę. Estetyka może zejść na dalszy plan, gdy bardziej elastyczny i szerzej otwierany model zapewnia dziecku swobodę ruchu.
Najważniejsza zasada jest prosta: but ma dopasować się do stopy, a nie zmuszać ją do przyjęcia kształtu obuwia. Jeśli dziecko nie odczuwa ucisku, może swobodnie poruszać palcami, a po zdjęciu buta skóra pozostaje bez odgnieceń, wybór jest znacznie bliższy właściwemu dopasowaniu.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W razie bólu, sztywności stopy, utykania lub innych niepokojących objawów skonsultuj dziecko z fizjoterapeutą dziecięcym.
