Buty do biegania powinny mieć od 0,5 do 1,5 cm zapasu długości wkładki względem stopy. Na krótkie biegi po płaskim terenie wystarczy minimum 0,5 cm, na dłuższe dystanse około 1–1,2 cm, a na wymagające biegi terenowe nawet 1,5 cm. Nie kieruj się wyłącznie numerem, na przykład 42 czy 43. Rozmiarówka różni się między producentami, dlatego najważniejsza jest rzeczywista długość wkładki podana w centymetrach.
O ile większe powinny być buty do biegania?
Biegówki nie powinny leżeć na stopie tak ciasno jak obuwie codzienne. Podczas wysiłku stopa stopniowo zwiększa objętość, a palce przesuwają się do przodu przy każdym kroku. Zbyt krótka wkładka może powodować ucisk, otarcia, krwiaki pod paznokciami i ból nasilający się wraz z dystansem.
Margines dobiera się do planowanego treningu. Krótszy zapas wystarcza przy szybkim biegu na 5 km, ale ten sam but może okazać się za ciasny podczas półmaratonu albo długiego biegu po kamienistym szlaku.
Jaki zapas wybrać do rodzaju treningu?
| Dystans lub rodzaj biegu | Rekomendowany zapas |
|---|---|
| Krótki bieg do 5 km po płaskim terenie | minimum 0,5 cm |
| Szybki start szosowy do 5 km | około 0,5 cm, jeśli bieg trwa nie dłużej niż 20 minut |
| Biegi powyżej 10 km po asfalcie lub lekkich ścieżkach | 1–1,2 cm |
| Krótki bieg terenowy z podbiegami i kamieniami | co najmniej 1 cm |
| Długi bieg terenowy powyżej 20 km | około 1,5 cm |
Podane wartości są punktem odniesienia, a nie zamiennikiem przymiarki. Przy tym samym zapasie jeden model może dobrze stabilizować stopę, a inny uciskać ją przez wąską cholewkę.
Dlaczego stopa puchnie podczas biegu?
Wysiłek zwiększa przepływ krwi i temperaturę tkanek. Stopa pracuje bez przerwy, a długotrwałe chodzenie lub bieganie powoduje jej stopniowe powiększenie. Zjawisko jest zwykle wyraźniejsze przy długim dystansie, wysokiej temperaturze, większym wysiłku i biegu po wymagającym podłożu.
Dlatego but zmierzony na początku dnia może wydawać się wygodny, ale po kilkunastu kilometrach zaczyna uciskać palce. Zapas długości pozwala zachować swobodę ruchu, gdy stopa jest już zmęczona i większa niż podczas zakupu. Nawet elastyczna cholewka, taka jak konstrukcje stosowane w części modeli Salomon, nie skompensuje zbyt krótkiej wkładki.
Jak zmierzyć stopę w domu?
Pomiar wykonaj w skarpetach, w których zwykle biegasz, najlepiej wieczorem. O tej porze stopa jest zwykle większa niż rano, więc wynik daje bezpieczniejszą podstawę do wyboru obuwia. Przygotuj kartkę, ołówek lub długopis i prostą ścianę:
- Połóż kartkę na podłodze i dosuń jej krótszy bok do ściany.
- Stań na kartce tak, aby pięta dotykała ściany, a stopa była rozluźniona.
- Zaznacz miejsce, w którym kończy się najdłuższy palec.
- Zmierz odległość od krawędzi kartki do zaznaczonego punktu i powtórz pomiar dla drugiej stopy.
- Do dłuższego wyniku dodaj zapas właściwy dla planowanego dystansu.
To właśnie otrzymaną długość w centymetrach porównaj z tabelą producenta. Numeracja nie jest uniwersalna, a nawet jeden producent może stosować różne długości wkładek w odmiennych kolekcjach.
Na co jeszcze zwrócić uwagę przy przymiarce?
Sama długość nie wystarczy. Przednia część cholewki powinna pozwalać na swobodne poruszanie palcami, ale śródstopie i pięta muszą pozostać stabilne. Jeśli zwiększenie długości powoduje przesuwanie stopy, problemem może być fason, szerokość albo wysokość podbicia, a nie zbyt mały rozmiar.
Sprawdź także but w skarpetach o różnej grubości, jeśli używasz ich podczas różnych treningów. Zawiąż sznurowadła z takim uciskiem, jaki zastosujesz na biegu, przejdź się po domu i wykonaj kilka dynamicznych kroków. Palce nie powinny dotykać przodu, a cholewka nie może uciskać stopy od góry.
Nie kupuj zbyt ciasnych butów z nadzieją, że się rozciągną. Materiał może z czasem nieznacznie zmienić ułożenie, ale nie wydłuży wkładki ani nie naprawi źle dobranej konstrukcji. Dalsze bieganie w takim obuwiu zwiększa ryzyko otarć, bólu i urazów paznokci. Gdy ucisk pojawia się mimo właściwego zapasu, wybierz inny model lub szerszy wariant cholewki.
Zanim kupisz i po otrzymaniu butów
Przed złożeniem zamówienia sprawdź poniższe punkty:
- Zanim kupisz – zmierz obie stopy wieczorem i oprzyj wybór na dłuższym wyniku.
- Zanim kupisz – dodaj 0,5–1,5 cm zależnie od dystansu i rodzaju podłoża.
- Zanim kupisz – porównaj wynik z długością wkładki w tabeli konkretnego producenta.
- Po otrzymaniu butów – sprawdź, czy palce mogą się swobodnie poruszać i nie dotykają przodu.
- Po otrzymaniu butów – przymierz obuwie wieczorem, w używanych skarpetach, i oceń ucisk cholewki.
- Po otrzymaniu butów – wymień model, jeśli już podczas przymiarki pojawia się ból, drętwienie albo wyraźne przesuwanie pięty.